Malgaski ryż powszedni

Plemiona zamieszkujące Madagaskar prawdopodobnie przybyły na wyspę z Indonezji. Stąd może bierze się ich zamiłowanie do ryżu. Ryż jest podstawowym składnikiem żywnościowym Malgaszy, wchodzi w skład niemalże wszystkich najpopularniejszych potraw. Uprawa tego zboża odbywa się według starych tradycyjnych metod. Maszyny są zbyt drogie, również części i paliwo raczej niedostępne. Mechanizacji nie sprzyja także trudne ukształtowanie 7 terenu. Miejscowi rolnicy znają się znakomicie na uprawie oraz irygacji. Tradycyjnym sposobem przygotowania gleby pod uprawę jest przepędzanie stada bydła przez zalane wodą pole. Po kolejnej rundzie pod kopytami zwierząt tworzy się jednolite błoto. Przygotowanie gleby jest zadaniem mężczyzn. Kobiety natomiast od wieków zajmują się sadzeniem ryżu. Wedle miejscowej tradycji zasadzone ziarna powinny rodzić tak, jak rodzą kobiety. Nie wchodzi więc absolutnie w grę sadzenie ryżu przez mężczyzn. W zależności od terenu zbiory odbywają się od jednego do trzech razy do roku.

Relacje i reportaże

Madagaskar jest miejscem na tyle egzotycznymi odległym  od naszej cywilizacji, że w sposób naturalny przyciąga naukowców, a także podróżników, reportażystów. Bardzo ciekawe reportaże o tym kraju pisał polski klasyk gatunku, Arkady Fiedler. W tak odległym zakątku interesujące jest wszystko – od przyrody, poprzez gospodarkę, aż po zwyczaje i życie codzienne rdzennych mieszkańców wyspy. Moda panująca wśród Malgaszów, choć skromna,8 również godna jest uwagi. Ubrania bywają w dalszym ciągu drogie w stosunku do dochodów przeciętnego mieszkańca Madagaskaru, noszą więc oni co się da. Natomiast charakterystycznym akcesorium Malgasza jest kapelusz upleciony z włókien rafii. Sposób wyplatania tych nakryć głowy był odmienny dla każdego plemienia malgaskiego. Jeszcze do niedawna, właśnie po nakryciu głowy można było poznać, do jakiego plemienia należy właściciel kapelusza. Także tutaj dotarła już chińska tandeta, więc stroje zaczynają być uniwersalne i podobne jak w innych zakątkach świata. Tym niemniej można jeszcze spotkać przechodnia w charakterystycznej, plecionej z rafii kamizelce.

Pająki i nieboszczycy

Nowe technologie włókiennicze posiłkują się aktualnymi zdobyczami nauki oraz przywracaniem wiedzy o najstarszych zdobyczach tej dziedziny. Na wystawach naukowych, poświęconych włókiennictwu pokazywana jest przędza będąca  wytworem jednego z gatunków pająków żyjących na Madagaskarze. 9Zwierzątko to potrafi wyprodukować nić dużo cieńszą od przędzy jedwabnej i wielokrotnie od niej lżejszą i posiadającą większą wytrzymałość mechaniczną. Okazuje się, że rdzenni mieszkańcy Madagaskaru od wieków znali wyjątkowe właściwości tej przędzy. Mało tego – potrafili ją pozyskać oraz wykorzystać do robienia cieniutkich i bardzo mocnych tkanin. Wytwarzano je do sporządzania rytualnych szat dla najbogatszych zmarłych z plemion malgaskich. Szata taka (w naturalnym kolorze żółtym) służyła do obleczenia szczątków zmarłych podczas święta famadihana. Jest to miejscowe, rodzinne święto, którego centralnym obrzędem jest powtórny pochówek zmarłego. Uroczystość ta odbywa się zawsze w siódmym roku po pierwszym pochówku nieboszczyka.

Baobaby na Madagaskarze

Jedną z wizytówek Czerwonej Wyspy na Oceanie Indyjskim są baobaby. Jest to rodzaj drzewa, do którego należy osiem gatunków, z których aż sześć występuje na Madagaskarze. Poza nim baobaby spotkać można w północno-wschodniej, centralnej i południowej Afryce oraz w północno-zachodniej Australii. Baobab uchodzi za drzewo długowieczne, choć dokładnego wieku poszczególnych drzew nie sposób ustalić, nie posiadają one bowiem cyklicznych słojów rocznych. Baobaby rosną10 do 25 m (wyjątkowo do 30 m.) , a ich pień osiąga grubość 7-11 metrów średnicy. Naturalnym środowiskiem tych drzew są obszary suche. Baobab potrafi magazynować wodę wewnątrz grubego pnia. Stwierdzono, że nawet 120 000 l zapasu wody może pomieścić się w pękatym pniu baobabu. W czasie największego deficytu wody, czyli porach suchych, drzewa zrzucają liście. Charakterystyczne sylwetki tych drzew są źródłem miejscowych legend i podań. Jedna z takich malgaskich przypowieści mówi o tym, jak baobaby zaczęły dominować w otoczeniu i zabierać słońce innym. Bóg za karę wyrwał drzewa i posadził je korzeniami do góry.

Parki narodowe i turyści

Najczęściej odwiedzanym przez turystów Parkiem Narodowym Madagaskaru jest utworzony już na początku lat 60-tych XX wieku Park Narodowy Isalo. Na jego terenie żyje do tej pory lud Bara, natomiast dla turystów wytyczone są szlaki i ścieżki, którymi można chodzić pod opieką przewodnika. Park znajduje się w strefie klimatu tropikalnego, a dla zwiedzających dostępny jest przez cały rok. Znajduje się tam również muzeum przyrodnicze poświęcone geologii oraz gatunkom zwierząt i roślin występujących na obszarze Isalo. Flora parku zawiera ponad 400 gatunków roślin, z których wiele ma charakter endemiczny, czyli przypisany do tego tylko miejsca na ziemi i nie występujący nigdzie indziej. Jest tu cała gama przedstawicieli rodziny wilczomleczowatych oraz przynajmniej 116 gatunków roślin leczniczych. Zwierzęta zamieszkujące Park Narodowy Isalo również w znacznym procencie należą do gatunków endemicznych. Wśród ptaków aż 70% zaliczane jest do endemitów. Bardzo charakterystyczne dla Madagaskaru są lemury, a wśród nich połowa gatunków zamieszkujących Isalo jest gatunkami endemicznymi.2

Cenne i chronione

Madagaskar obfituje w tereny o unikalnej przyrodzie, gdzie występują rzadkie i cenne gatunki roślin, zwierząt oraz całych siedlisk przyrodniczych. Dlatego też wyodrębniono obszary podlegające międzynarodowej ochronie prawnej. W kolejnych latach wpisywano kolejne zespoły przyrodnicze na listę obszarów chronionych. Do najważniejszych należy Park Narodowy Ambohitra, Park Narodowy Isalo rezerwat Tsingy de Bemaraha wpisany na Listę Światowego 1Dziedzictwa Kultury  i Przyrody UNESCO oraz umieszczony tamże zespół sześciu parków narodowych północno-wschodniej części kraju, tworzący objęty ochroną las równikowy Atsinanana. Obszar zoogeograficzny, zawierający unikalne gatunki flory i fauny, nazwany został malgaską krainą. Obejmuje on, obok samego Madagaskaru, również sąsiednie archipelagi – Amiranty, Komory, Seszele i Maskareny. Tam właśnie żyją w warunkach naturalnych liczne gatunki endemiczne, takie jak lemury, indrisy, palczaki, endemiczne gatunki  łasz, a do niedawna, wymarłe dziś, madagaskarskie strusie dront dodo.

Krajobraz i warunki naturalne

Około 75% powierzchni Madagaskaru zajmuje skalisty płaskowyż. Zbudowany jest on z minerałów i skał krystalicznych. Najpopularniejsze są tu skały magmowe, czyli granity, gnejsy oraz kwarcyty. Z nich właśnie zbudowane są masywy wulkaniczne, których najwyższe wzniesienia mają ponad 2800 metrów nad poziomem morza. 5Wśród nich znajdują się liczne wygasłe wulkany i gorące źródła. Linia brzegowa wyspy charakteryzuje się obfitością urwisk , raf koralowych i piaszczystych lagun. Wschodnia i zachodnia część wyspy różnią się nieco pod względem klimatu – na wschodzie jest on wilgotny, równikowy, a na zachodzie – suchy, podrównikowy. Wschodnia część wybrzeża nawiedzana jest często przez cyklony znad Oceanu Indyjskiego. Wyspa posiada gęstą sieć rzeczną. Są to rzeki raczej krótkie, o dużych spadkach i często występujących progach oraz wodospadach. Największym jeziorem Madagaskaru jest Alaotra, zalewająca  rów tektoniczny. Około 27 % powierzchni kraju zajmują lasy wilgotne podzwrotnikowe, obfitujące w cenne gatunki drzew: palisander, heban, sandałowiec.

  • Najnowsze wpisy

  • Powered by WordPress and WordPress Theme thanks to Eva Jasmin